دکتر حمید سوری: احتمالا واکسن های خارجی موجود در ایران منقضی شده است/ مدیریت واکسیناسیون باید توسط مرجع بالاتری صورت بگیرد.


شفقنا زندگی- اپیدمیولوژیست درباره موج هفتم و شایبه واکسن تاریخ گذشته می گوید: تاریخ انقضا را بررسی کنید واکسن هایی تعمیم می دهند که از تاریخ تایید لیبل می گیرند و استفاده از آن را می گیرند و تاریخ انقضا را می دهند. نه واکسن های قبلی را. البته در همین موارد هم باید مطالعات فراوانی صورت بگیرد تا تمدید انقضا صورت بگیرد و به نظر نمی رسد در کشور ما چنین اتفاقی صورت گرفته باشد. بنابراین دستور وزیر محترم بهداشت مبنی بر اینکه در هیچ کجا حق تزریق واکسن تاریخ گذشته وجود ندارد عملاً نامه مسئول بیماری های واگیر وزارت بهداشت را که چندی پیش ارسال و رسانه ای شد را کن لم یکن تلقی می کند.

دکتر حمید سوری در گفت وگو با خبرنگار شفقنا زندگی در پاسخ به این سوال که وزارت بهداشت از سویی تاکید می کند که افراد دوز چهارم را تزریق می کنند و از سویی در جامعه اینطور شایع شده است که تاریخ انقضای برخی واکسن های موجود است. عوارض تزریق واکسن های تاریخ گذشته چیست؟ اظهار داشت: وزیر بهداشت روز سوم تیر ماه اعلام کرد از واکسن های تاریخ مصرف گذشته ممنوع است و هیچ حقی از این واکسن ها استفاده نمی کند. از این رو اگر هموطنان در محل تزریق این واکسن ها را مشاهده کنید حتماً می توانید به مقامات مربوطه گزارش دهند تا به استان دستور العمل وزیر محترم بهداشت اقدام شود. همکاران و دوستانی که در امر واکسیناسیون نقش دارند به هیچ وجه حق ندارند از این واکسن استفاده کنند.

تاریخ انقضا را به واکسن هایی می دهد که از تاریخ تایید لیبل می گیرند

وی افزود: رسم تمدیدی تاریخ انقضای واکسن یا هر محصول دارویی گهگاه در دنیا پیش آمده و این اولین باری نیست که این اتفاق در کشور ما رخ می دهد ولی راه و رسم و رویه علمی و استانداردی دارد. اولا با واکسن های تولید و عرضه شده مرتبط نیست و تاریخ انقضا را بررسی می کند و می دهد که از تاریخ تایید لیبل می گیرند و استفاده از آن می گیرند و تاریخ انقضای آن را می دهند نه واکسن های قبلی را. البته در همین موارد هم باید مطالعات فراوانی صورت بگیرد تا تمدید انقضا صورت بگیرد و به نظر نمی رسد در کشور ما چنین اتفاقی صورت گرفته باشد. بنابراین دستور وزیر محترم بهداشت مبنی بر اینکه در هیچ کجا حق تزریق واکسن تاریخ گذشته وجود ندارد عملاً نامه مسئول بیماری های واگیر وزارت بهداشت را که چندی پیش ارسال و رسانه ای شد را کن لم یکن تلقی می کند.

تاریخ انقضای واکسن های خارجی متفاوت است

به احتمال زیاد همه واکسن های خارجی موجود در ایران نیز منقضی شده اند

دکتر سوری در خصوص اینکه به نظر می رسد آخرین محموله واردات واکسن های خارجی به ایران در سال گذشته انجام شده است، تکلیف واکسن های خارجی که امروز تزریق می شود چیست؟ تاریخ انقضای این واکسن ها به چه صورت است؟ اظهار داشت: تاریخ انقضای واکسن های خارجی متفاوت است. مثلاً واکسن های غیر فعال معمولاً در طول دوره انقضای طولانی تری دارند و یا واکسن های نو معمولاً در حدود یک سال تاریخ انقضا دارند. تاریخ انقضا روی لیبل واکسن درج شده است و معمولا تاریخ انقضا چیزی بین ۶ تا ۹ ماه بود. از این رو به احتمال زیاد تمامی واکسن های خارجی موجود در ایران نیز منقضی شده اند و اگر در خرید بعدی واکسن تاریخ های جدید خریداری شده باشد و هنوز استفاده نشده است.

وی افزود: مقداری واکسن در آبان ماه وارد شد که تا امروز بیش از ۹ ماه گذشته است. وزارت بهداشت در این زمینه شفاف عمل نمی کند. از این رو ما بارها اعلام کرده ایم که مدیریت و اکسیناسیون باید توسط مرجع بالاتری صورت بگیرد و ستاد ملی باید این مسئولیت را بر سر انجام تا ابهامات و سوالات و مشکلاتی که وجود دارد حل شود. مسئله واکسیناسیون در دوران پاندمی و اپیدمی مسئله ای فراتر از مقوله بهداشتی به حساب می آید و از جنبه های اقتصادی و امنیتی و ضوابط بین الملل و… باید مورد عنایت و توجه باشد. طبیعتا در زمان مدیریت و اکسیناسیون همگانی در شرایط اپیدمی وزارت بهداشت نیز باید یکی از شرکای اصلی تصمیم گیری باشد و نمی تواند مرجع تصمیم گیری باشد. از این رو ما امروز نمی دانیم عوارض واکسن های زده شده چیست؟ کدام واکسن ها چه عوارضی داشته اند؟ میزان مرگ و میر بر اثر واکسن چقدر بود؟ اثر بخشی واکسن های وارداتی چقدر بود؟ و سوالات متعدد دیگری که در مورد واکسیناسیون وجود دارد.

مدیریت نادرست و اکسیناسیون بسیار از شرکت های واکسن ساز داخل را به ورشکستگی کشاند

واکسن های داخلی به مراتب از واکسن های وارداتی و به ویژه واکسن های تولید چین مناسب تر است

این اپیدمیولوژیست با بیان اینکه یکی از مشکلات جدی است که به دلیل مدیریت نادرست واکسیناسیون ایجاد شده است، بحث واکسن تولید می شود که بسیاری از شرکت های واکسن ساز داخل را به ورشکستگی کشاند گفت: آن ها هم به طور جدی معترض این نوع مدیریت واکسیناسیون هستند. واکسن های داخلی از نظر کیفی اگر نسبت به واکسن های تولیدی بهتر نباشند به لحاظ اثر بخشی و ایمنی بدتر از آنها نیستند. برداشت شخصی من این است که واکسن های تولید داخل به میزان بیشتری از واکسن های تولیدی و به ویژه واکسن های تولید چین مناسب تر است.

واکسن های تاریخ ممکن است چند مسئله را ایجاد کنند

آیا در مورد عوارض مصرف واکسن تاریخ گذشته چیست؟ گفت: واکسن های تاریخ گذشته ممکن است چند مسئله را ایجاد کنند. ما در تاریخ و اکسیناسیون موارد مشابه را داریم که واکسن تاریخ مصرف گذشته زده اند و عوارض عفونی شدیدی در مبتلایان ایجاد شده است. دومین مسئله این است که واکسن های تاریخ مصرف گذشته ممکن است به اثری از صفر رسیده باشد و اثر جزئی نباشد و بی جهت آیا بهتر است به مردم و کشور تحویل می دهیم و اگر خوشبینانه نگاه کنیم به مردم مقطر تزریق می کنیم. نکته سوم این است که مردم به تصور و اکسن زدن گمان خواهند کرد در مقابل این تصویر کاذب شانس را در جامعه بالا می برند و ما دوباره روند خیزش پیک های بعدی را تشدید می کنند.